Door Redactie op 10 februari 2013

Vragen en antwoorden windmolens A1

Inleiding:

Binnenkort besluit de gemeenteraad definitief over de plaatsing van twee windmolens nabij de A1, ook wel aangeduid als de locatie Kloosterlanden. Het is een besluit wat de nodige discussie met zich meebrengt. De ideeën en meningen over nut, noodzaak en wenselijk kunnen soms sterk verschillen. Zowel in de stad als in de raad liggen de meningen verschillend. In juli 2011 nam de gemeenteraad reeds een principebesluit over de plaatsing van enkele windmolens op deze locatie. Binnenkort ligt het bestemmingsplan om plaatsing mogelijk te maken voor besluitvorming bij de raad.

Op deze pagina treft u enkele vragen aan die de afgelopen tijd voorbij zijn gekomen. Hierbij geven wij enkele antwoorden om u nader te informeren over de discussie die nu bezig is, het besluit wat genomen gaat worden en de positie van de PvdA Deventer. Heeft u meer vragen dan kunt u deze stellen via: fractie@pvdadeventer.nl

01. Waarom zijn die windmolens nodig? Deventer is een stad die ook nadenkt over de toekomst, ook die van onze kinderen. Daarbij zijn ook duurzaam en verantwoord energiegebruik en energieopwekking een belangrijk thema. In Deventer wil de gemeente en het college van B&W verantwoordelijkheid nemen voor doelstellingen die internationaal, nationaal, provinciaal en gemeentelijk gesteld zijn m.b.t. duurzaamheid en duurzame energieopwekking. Windmolens zijn een methode om daar uitvoering aan te geven.

02. Windenergie is toch niet de oplossing voor ons energieprobleem? Energie gewonnen uit wind is juist wel een van de oplossingen voor het energieprobleem van onze generatie. Het is alleen niet de enige oplossing. Daarom wordt in Deventer ook ingezet op alternatieve energieopwekking via het gebruik van zonnepanelen en vanuit biomassa. Ook het beter isoleren van oudere woningen is een beleidspunt van de gemeente en de Deventer woningcorporaties. Daar wordt ook op ingezet. Windenergie is daar een prima en verantwoorde aanvulling op wat betreft de wens om meer met schone energievormen te gaan werken.

03. Wat is de noodzaak? Is dit niet gewoon een prestigeproject van de gemeente Deventer? Als het prestige is, om simpelweg te voldoen aan afspraken zoals die lokaal, nationaal en internationaal zijn gemaakt om tot duurzame energieopwekking te komen met het oog op verantwoord energieverbruik, dan: ja! Maar windenergie is geen doel op zich. Dat staat ook wel bij de vorige vraag weergegeven. Het is een van de methoden om schonere en beschikbare energie op te wekken. Deventer schaart zich met haar inzet simpelweg in lijn met de duurzaamheidsambities van de provincie, de rijksoverheid en Europa. De Europese Unie heeft zich als doel gesteld dat in 2020 20% van het totale energieverbruik in Europa duurzaam wordt opgewekt. Windenergie zou hiervan 12 tot 14% moeten uitmaken. In de Europese Duurzame Energie Richtlijn staat voor Nederland de doelstelling van 14% duurzaam opgewekte energie in 2020. De Rijksoverheid heeft daarom besloten tot een verdubbeling van het windenergievermogen op het land. Ook de Provincie Overijssel heeft in haar omgevingsvisie het doel gesteld om in 2020 80 MW op te laten wekken via windenergie. Kortom, Deventer neemt gewoon haar verantwoordelijkheid die past in beleid wat op alle niveaus is ingezet in de afgelopen jaren.

04. Zijn die windmolens ineens bedacht en zijn ze uit de hoge hoed getoverd? Zeker niet. Er wordt al bijna 10 jaar over windmolens bij Deventer gesproken. Er is dan ook een beleidsplan Windenergie uit maart 2004 wat tot stand kwam onder verantwoordelijkheid van toenmalig wethouder Ina Adema. In dit beleidsplan werd de ambitie voor het gebruik van windenergie in Deventer uitgesproken en er werden enkele zoeklocaties omschreven, waaronder de huidige A1-locatie. Vrijwel de gehele gemeenteraad stemde er indertijd mee in en daarmee werd dit beleidsstuk een formeel kader voor colleges van B&W om mee te werken. Opvallend is dat indertijd ook de VVD-fractie indertijd volmondig instemde met dit beleidsstreven voor windmolens bij Deventer. In latere jaren is er door de raad nog meermaals over gesproken om tot uitvoering te komen, zonder dat er partijen waren die dit nadrukkelijk of principieel weerspraken. Dit college geeft nu uitvoering aan de opdracht van de gemeenteraad van bijna 10 jaar geleden. De noodzaak voor schonere energieopwekking, ook lokaal, is er niet op minder op geworden in die jaren.

05. Hoe zit het met draagvlak onder de bewoners? Dat hangt er sterk vanaf wie je spreekt. Er zijn genoeg mensen die voor opwekking van schone energie zijn. Die horen we echter weinig in de discussie over deze windmolens. Er zijn ook felle tegenstanders van windenergie en de plaatsing van deze turbines op de A1-locatie. Die horen we wel veelvuldig. Een aantal andere factoren geven mogelijk weer dat het draagvlak genuanceerd bekeken kan worden. Zo was er eerst sprake van 3 windmolens rondom het initiële besluit van de raad in juli 2011. Een van die molens zou niet ver van de wijk ’t Bramelt geplaatst worden. De raad heeft toen naar de bezwaren van deze wijk geluisterd en heeft de dichtstbijzijnde windmolen geschrapt. De PvdA heeft hier o.a. initiatief toe genomen via een amendement op het plan. De andere twee windmolens bleven wel in het plan. Waar de bezwaren veelvuldig en nadrukkelijk aanwezig waren vanuit deze wijk in 2011, is het nu rustig en geven bewoners in gevallen ook aan tevreden te zijn. De windmolen waar ze zich zorgen over maakten is immers geschrapt. Bij de inspraak- en bezwaarprocedures voor het huidige bestemmingsplan zijn vanuit Deventer inwoners geen reacties binnengekomen. De binnengekomen reacties komen van ondernemers en inwoners van de gemeente Lochem. Daar is wel veel kritiek op de huidige plannen. Wil dat zeggen dat we voorbij moeten gaan aan de geuite bezwaren van tegenstanders of mensen die zich zorgen maken? Nee, absoluut niet. Maar we zijn als PvdA-fractie van mening dat de bezwaren van de kritische ondernemers en enkele inwoners van Epse / Lochem niet terecht zijn en dat hun argumenten niet sterk genoeg zijn om het plan te schrappen.

06. Jullie gaan deze windmolens dus naast naast Epse / Lochem plaatsen, is dat wel netjes? Dat is de opvatting van enkele inwoners van onze buurgemeente Lochem. Maar ze voeren bezwaren aan over nadelen en overlast als gevolg van de windmolens die onderzocht zijn. Deze onderzoeken geven niet aan dat de overlast die zij verwachten reëel is. Bovendien zijn ze niet vergelijkbaar met de bewoners van het Bramelt die wel hun zin kregen door het schrappen van de derde windmolen. Bij die wijk was immers sprake van een dichte bebouwing die te maken had met een opeenstapeling van omgevingseffecten via de windmolen, de nabijgelegen snelweg en spoorbaan. Voor de verspreide bebouwing van de gemeente Lochem nabij de A1 ligt dat echt anders. Daarnaast zijn de effecten voor flora, fauna en vliegverkeer niet van dien aard dat afwijzing van het bestemmingsplan nu terecht zou zijn. Bewoners van Lochem hebben overigens ook gewoon gebruik kunnen maken van alle inspraakmogelijkheden rondom het nu voorliggende bestemmingsplan. Daarmee hebben ze dezelfde juridische middelen als iedereen.

07. Wat heeft de Deventenaar eigenlijk aan deze windmolens? Deventer creëert hiermee de mogelijkheid om schone energie op te wekken en om aan breed uitgesproken duurzaamheidsambities te voldoen. Nog belangrijker is dat met deze twee windmolens in een elektriciteitsbehoefte kan worden voorzien die gelijke staat aan het verbruik van 7,7% van de Deventer huishoudens. Mensen kunnen daarnaast financieel participeren in het exploiteren van de windmolens door een particuliere partij. Daarmee hebben Deventenaren energievoordelen en financiële voordelen indien zij participeren in een op te zetten verenigingsmodel voor de exploitatie van de windmolens.

08. Hoeveel gaat dit Deventer kosten? De voorbereidingskosten voor de procedure om windmolens mogelijk te maken nabij de A1 gaan de gemeente Deventer 125.000 euro kosten. Dat zijn redelijk normale kosten in een situatie waarbij veel onderzoek nodig is naar effecten op de omgeving. Er zijn lokaal immers geen andere voorbeelden die hier gebruikt hadden kunnen worden. Dit zijn de kosten die op dit moment voor rekening van Deventer zijn. De realisatie en bouwkosten zijn voor rekening van de uiteindelijke particuliere exploitant. De gemeente maakt realisatie mogelijk maar gaat de windmolens niet zelf bouwen en exploiteren. Het is dus een misverstand dat de gemeente die kosten gaat dragen en daarmee een risico loopt. De exploitant zal de investering met eigen middelen doen.

09. Krijgt de gemeente geen hoge schadeclaims, zoals beweerd wordt? Daar is weinig over te zeggen. Er zijn twee bedrijven uit Deventer die bezwaar maken tegen de molens omdat ze er last van krijgen en omdat men er niet van op de hoogte zou zijn gebracht. De vraag is of potentiele claims van deze zijde juridisch een kans maken. De locaties voor deze twee masten waren immers al jaren in beeld, er is veel media-aandacht over geweest en informatie zoals die tot nu toe naar de raad is gekomen is dat men er vanuit de gemeente wel melding van heeft gemaakt. De gemeente heeft een beperkt bedrag gereserveerd voor enkele planschadeclaims (ca. 35.000 euro). Het is van belang om wel in gedachten te houden dat een partij die dreigt met een claim deze niet automatisch toegewezen krijgt. Die indruk willen sommigen tegenstanders van de plannen nog wel eens wekken.

10. Hoe hoog worden deze windmolens wel niet? Op dit moment voorziet het bestemmingsplan in een hoogte voor de beide windturbines die gelijk is aan de hoogte bij het raadsbesluit in 2011. Daarbij gaat het om een ashoogte van 90 meter en een tiphoogte (dus incl. lengte rotorbladen) van 135 meter. De beoogd exploitant en vergunningaanvrager heeft aangegeven dat met een beperkt grotere tiphoogte aanzienlijk meer energie-opbrengsten kunnen worden geproduceerd. Zo levert een tiphoogte van 144 meter ten opzichte van 135 meter 30% meer energie. in het raadsbesluit wordt aan de raad gevraagd zich uit te spreken over een afwijkingsbevoegdheid voor B&W van 10% op de maatvoering die in eerste instantie is vastgelegd. Dat houdt in dat er een afwijking naar boven mogelijk zou zijn tot 148,5 meter. Hierbij gaat het dan om een afwijkend maximum voor de tiphoogte, de ashoogte blijft hierbij op 90 meter. Hierbij is wel van belang dat de raad nog moet besluiten over deze afwijkingsbevoegdheid, op dit moment is de maximum hoogte nog 135 meter.

11. De Rijksoverheid wil dit toch niet? De rijksoverheid stimuleert juist de realisatie van windturbines voor het opwekken van windenergie op land. Ook EZ-minister Kamp liet zich recent nog positief uit over de mogelijkheden en noodzaak voor duurzame energieopwekking via windenergie. Om de doelstelling van 16% duurzame energie in 2020 te halen, wil het kabinet de capaciteit van windenergie de komende jaren fors verhogen. Doelstelling van de rijksoverheid is om in 2020 6000 megawatt aan opgesteld vermogen gerealiseerd te hebben. Het Rijk heeft daar recent ook afspraken over gemaakt met de Provincies (zie ook: http://www.rijksoverheid.nlministeries/ienm/nieuws/2013/01/31/provincies-garanderen-ruimte-voor-6000-megawatt-windenergie.html). De 6000 Megawatt windenergie voorzien ruim vier miljoen huishoudens in 2020 van elektriciteit. Deventer draagt daar zijn steentje aan bij.

12. Er ligt een vliegroute vanaf Teuge die er last van gaat krijgen, toch? Dat is een bewering die vliegveld Teuge doet. Hier is daarom ook onderzoek gedaan met het oog op mogelijke effecten voor het vliegverkeer van en naar dit lokale vliegveld. Vanuit het huidige gebruik van het vliegveld is uit onderzoek niet gebleken dat er problemen verwacht mogen worden als gevolg van de plaatsing van de twee geplande windmolens. Ook in de toekomst is geen sprake van een onveilige situatie voor het vliegverkeer. De Inspectie van Transport en Leefomgeving, het bevoegd gezag namens de rijksoverheid, heeft deze conclusie bevestigd in een brief.

13. Krijgen de vogels, die in dit gebied in grote aantallen rondvliegen, hier geen last van? Ook vogels in het gebied hebben geen hinder van de windmolens, zo is uit onafhankelijk onderzoek gebleken.

Voor meer informatie of vragen: Woordvoerder: Hans Jellema, raadslid PvdA